{"id":8809,"date":"2013-05-22T10:32:59","date_gmt":"2013-05-22T07:32:59","guid":{"rendered":"http:\/\/btersago.com\/blog\/?p=8809"},"modified":"2013-05-22T10:32:59","modified_gmt":"2013-05-22T07:32:59","slug":"50-jaar-na-de-dood-van-grigoris-lambrakis","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/btersago.com\/blog\/50-jaar-na-de-dood-van-grigoris-lambrakis\/","title":{"rendered":"50 jaar na de dood van Grigoris Lambrakis"},"content":{"rendered":"

\"lambrakis-dimosieuma2\"<\/a>Het is vandaag precies 50 jaar geleden dat Grigoris Lambrakis overleed aan de verwondingen die hij 5 dagen eerder had opgelopen na een aanval van extreem-rechtse figuren toen hij sprak op een anti-oorlogsbetoging. Lambrakis was dokter, zeer succesvol atleet en lid van de medische faculteit van de universiteit van Athene, maar hij was bovenal vredesactivist.<\/p>\n

Tijdens de Duitse bezetting van Griekenland, was hij actief in het verzet. Hij stichtte tijdens de oorlog de vereniging van Griekse atleten en organiseerde regelmatig competities. De opbrengst van die wedstrijden bracht hij naar de voedselbanken, want de Griekse bevolking leed verschrikkelijke honger tijdens de bezetting van de nazi’s.<\/p>\n

Na de oorlog zou hij in zijn dokterspraktijk de armsten gratis helpen. Hij stapte eveneens in de politiek en koos hij resoluut voor links. Hij was geen communist; maar sloot zich aan bij Verenigd Democratisch Links, de enige offici\u00c3\u00able linkse partij die Griekenland na de burgeroorlog (de communistische partij was verboden in die jaren).<\/p>\n

\"g-lambrakis\"<\/a>Hij nam regelmatig deel aan protestmarsen en vredesbetogingen en was duidelijk een doorn in het oog van de opeenvolgende Griekse regeringen. Tijdens een mars waarbij hij een doek droeg met daarop het woord HELLAS, werden heel was actievoerders, onder wie Mikis Theodorakis gearresteerd. Lambrakis genoot van zijn parlementaire onschendbaarheid, en kon de mars uitlopen.<\/p>\n

Maar het was niet naar de zin van de overheid, wiens rol nooit helemaal is uitgespit in de gebeurtenissen die volgden op de vredesmars van april 1963. Een maand later namelijk, op een samenkomst in Thessaloniki tegen de oorlog, werd Grigoris Lambrakis op het hoofd geslagen door twee mannen, Emmanouil Emmanouilidis en Spyros Gotzamanis, die zich meteen uit de voeten maakten. De aanvakl gebeurde voor de ogen van heel wat politieagenten. Officieel luidde het dat het de parastaat was die de aanslag op haar geweten had.<\/p>\n

Lambrakis was zo zwaar geraakt, dat hij op 27 mei 1963 aan zijn verwondingen overleed. Zijn dood leidde tot grote betogingen. Meer dan een half miljoen mensen kwamen op straat in Athene om te protesteren tegen de rechtse regering die er van werd beschuldigd om extreem-rechts een hand boven het hoofd te houden. Twee onderzoeksrechters vonden na de moord dat er banden waren tussen extreem-rechtse middens en de Griekse politie. De onderzoeksrechters verloren hun baan tijdens de militaire junta na 1967.<\/p>\n

We zijn nu 50 jaar verder, en de politieke en sociale spanningen die hebben geleid tot de moord (want dat was het) van Grigoris Lambrakis, zijn weer volop actueel. In heel Griekenland mogen overal wel straten naar de vredesactivist zijn genoemd, maar hoeveel Grieken weten nog wie Grigoris Lambrakis was? Leert men eigenlijk nog wel iets van het verleden?<\/p>\n

In plaats van steeds maar weer die Oudegriekse\u00c2\u00a0 geschiedenis te herkauwen en leerlingen te indoctrineren hoe dapper de Grieken wel waren, zou de film “Z” van de Griekse regisseur Costas Gavras verplichte kost moeten worden in de scholen, nu meer dan ooit. “Z”, ofwel “\u00ce\u2013\u00ce\u00b5\u00ce\u00b9”, “hij leeft”: de naam van de film was niet toevallig.<\/p>\n

En misschien moeten de woorden van Costas Gavras meteen ook meegegeven worden. De man was geboren in een dorpje in de Peloponnesos. Zijn vader was tijdens de Duitse bezetting lid van EAM, de Griekse verzetsbeweging die gesteund werd door de communistische partij. Wegens deze affiliatie kon de jonge Costas in Griekenland niet aan de universiteit studeren, of zelfs uitwijken naar de Verenigde Staten. Daarom was hij gedwongen om uit te wijken naar Parijs, waar hij rechten studeerde en nadien een gevierd filmregisseur werd. Of hoe Griekenland er keer op keer in slaagt om zijn grote talenten het land uit te schoppen.<\/p>\n